Xét đến nguồn thu thập thông tin trong quá trình thầm định giá máy thiết bị, đối với máy thiết bị nhập khẩu, thông tin giá xuất xưởng và thông số kỹ thuật máy thiết bị cần được thu thập từ nhà sản xuất, thông tin về giá có thể khác biệt tương đối với giá chào bán của các trung gian thương mại trong nước, cần thu thập thông tin từ cả 2 nguồn này dé so sánh, đối chiếu.
Đối với máy thiết bị sản xuất trong nước, thông tin chào bán máy thiết bị có thể thu thập ở nhà sản xuất hoặc đại lý phân phối chính thức, các thông tin này thường có độ chính xác và khả năng. kiểm chứng cao hơn máy thiết bị nhập khẩu. Đối với máy thiết bị nhập khẩu linh kiện một phần.. chế tạo và lắp ráp trong nước một phần thì thường được cung cấp thông tin chào bán ở các đơn vị chế tạo, lắp ráp trong nước, cần thu thập thông tin chi tiết của từng hạng mục đề có sự so sánh, đối chiều theo từng hạng mục tương tự.
5.1.2.3. Các chủ thể tham gia thị trường máy thiết bị
Các chủ thể tham gia thị trường máy thiết bị gồm có nhà sản xuất
(cung), người tiêu dùng (cầu) và các lực lượng trung gian gồm các đại lý,
trung gian thương mại, nhà môi giới và lực lượng hỗ trợ gồm các công ty tài chính, ngân hàng.
Nhà sản xuất là các doanh nghiệp sản xuất máy thiết bị, họ là những nhà cung ứng máy thiết bị mới hoặc tân trang phục hồi máy thiết bị đã qua sử dụng. Nhà sản xuất tham gia thị trường với vai trò là lực lượng cung ứng máy thiết bị.
Hỗ trợ cho nhà sản xuất trong hoạt động đưa máy thiết bị đến người tiêu dùng có các lực lượng trung gian như người môi giới, trung gianthương
- mại, đại lý được ủy quyền phân phối.. ..Lực lượng này tham gia thị trường
với vai trò hỗ trợ thúc đẩy kết nối giao dịch giữa nhà sản xuât và người tiêu
dùng thông qua các công việc như giới thiệu sản phẩm, thực hiện các thủ tục mua bán, hỗ trợ quá trình giao nhận hàng hóa, thực hiện các thủ tục xuất nhập khẩu (nếu có)... . Đối với các thị trường máy thiết bị khu vực liên quốc gia thi vai trò của lực lượng này đặc biệt quan trọng. Chi phí thương mại cấu thành trong giá máy thiết bị đóng góp một phần đáng kể vào giá bán như: chi phí vận chuyển, lắp đặt, bảo hiểm trên đường di, chi phí bán hang, lợi nhuận của trung gian thương mại,.
Người tiêu dùng là các tổ chức hoặc cá nhân có nhu cầu mua hoặc sử dụng máy thiết bị để phục vụ hoạt động sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh va
153
đời sống. Người tiêu dùng tham gia thị trường với vai trò là lực lượng cầu máy thiết bị.
Hỗ trợ cho người tiêu dùng trong hoạt động mua máy thiết bị có các công ty tài chính, các ngân hàng. Lực lượng này giữ vai trò là đơn vi hỗ trợ tài chính bằng cách cho vay hoặc cho thuê tài chính đối với người tiêu dùng.
Ngoài ra lực lượng này còn giữ vai trò là nhà bảo lãnh thanh toán trong các hoạt động mua bán quốc tế thông qua tín dụng thư.
5.1.2.4. Các yếu tố ảnh hướng tới thị trường máy thiết bị
Các yếu tố ảnh hưởng tới thị trường máy thiết bị là những yếu tố ảnh hưởng tới các lực lượng tham gia thị trường, từ đó ảnh hưởng tới sự hình thành giá cả trong giao dịch mua — bán máy thiết bị. Theo đó, có các yếu tố ảnh hưởng tới thị trường máy thiết bị gồm:
- Thứ nhất là các yêu tố về cung cầu máy thiết bị. VỀ phía cung, máy thiết bị hau như không có sự hạn chế về khả năng cung ứng. Trong điều kiện đáp ứng được về mặt tài chính, nhà sản xuất hầu như không gặp rào can nào đáng kể trong việc tạo lập nhà máy sản xuất ở mức sản lượng đáp ứng nhu cầu thị trường. Nên phần lớn sản lượng và giá cả máy thiết bị phụ thuộc ở phía cầu. Nhu cầu máy thiết bị phụ thuộc ở năng lực tiêu thụ của thị trường đối với máy thiết bị và sản phẩm do máy thiết bị tạo ra. Do không có tính chất kham hiếm như bất động sản, nên giá trị và giá cả máy thiết bị chủ yếu
bị chi phối bởi tính hữu dụng, nh u cầu và khả năng thanh toán.
Theo quan hệ cung - cầu thông thường, khi cung vượt quá cầu giá cả có xu hướng hướng giảm. Do không gặp những rào cản đáng ké trong hoat động sản xuất nên thị trường máy thiết bị chịu sự cạnh tranh gay gắt giữa
“các hang sản xuất, đặc biệt là vé đồi mới công nghệ, cải tiền sản phẩm. Máy
thiết bị thường có giá cao trong thời gian mới ra mắt. Đến điểm bão hòa, nếu nhà sản xuất không có điều tiết hợp lý về sản lượng dễ dẫn đến tình trạng dư thừa và xu hướng giảm giá tài sản.
_ - Thứ hai là các yếu tố về cơ chế chính sách của nhà nước.Những chính sách tác động tới thị trường máy thiết bị gồm chính sách kinh tế đối ngoại, kinh tế, tài chính, tiền tệ và chính sách thuế quan.
+ Chính sách kinh tế đối ngoại tác động đến nguồn cung và thị trường máy thiết bị nhập khẩu. Quan hệ kinh tế ngoại giao song phương, đa phương mở rộng tác động làm tăng nguồn cung máy thiết bị, tăng sức cạnh tranh về
154
cung người tiêu dùng có nhiều sự lựa chọn về giá cả, sản phẩm. Xu hướng hạn chế giao thương quốc tế trong ngắn hạn tạo hàng rào bảo hộ với sản xuất trong nước nhưng không phải là xu hướng được khuyến khích trong thời kỳ toàn cầu hóa. Hạn chế nguồn cung nhập khẩu hàng hóa máy thiết bị không chỉ dẫn tới tiềm năng tăng giá, mà còn phải chịu tác động của chi phí ẩn khi phải đánh đổi sản lượng xuất khâu của các loại hàng hóa khác.
+ Chính sách kinh tế của nhà nước có tác động đến tăng trưởng kinh tế xã hội từ đó ảnh hưởng tới nhu cầu máy thiết bị nói chung. Trong giai đoạn kinh tế tăng trưởng, quy mô sản xuất và nhu cầu tiểu dùng mở rộng, thị trường máy thiết bị tăng trưởng về nhu cầu và mức giá sẵn lòng trả. Ngược lại, trong giai đoạn kinh tế đình trệ, hoạt động tiêu dùng và sản xuất thu hẹp, dẫn tới suy giảm nhu cầu về máy thiết bị.
+ Chính sách tài chính tiền tệ có vai trò tăng cường hỗ trợ nguồn vốn cho bên cầu máy thiết bị (bao gồm cả các nhân và tổ chức). Chính sách tài chính, tiền tệ mở rộng tạo điều kiện cho doanh nghiệp có nguồn tài chính đồi dao, tiếp cận được máy thiết bị hiện đại, công nghệ tiên tiến, giúp tiết kiệm chi phí trong quá trình sản xuất, tạo ra sản phẩm chất lượng cao, có sức cạnh tranh. Đối với người tiêu dùng cá nhân, chính sách tài chính, tiền tệ mở tạo điều kiện thúc day tiêu ding.
+ Chính sách thuế quan ảnh hướng trực tiếp đến chi phí thuế cấu thành giá cả máy thiết bị. Theo hệ thống thuế hiện hành của Việt Nam, các sắc thuế có ảnh hưởng tới giá cả máy thiết bị gồm thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng, thuế trước bạ. Ngoài ra, chính sách thuế còn có vai trò điều tiết nguồn cung máy thiết bị thông qua thị trường máy thiết bị nhập khẩu.
5.2. THÂM ĐỊNH GIÁ MAY THIẾT BỊ
5.2.1. Khái niệm thắm định giá máy thiết bị
Hiểu theo nghĩa rộng trong tiếng Việt, thắm định giá vừa là danh từ, vừa là động từ. Theo Luật giá (2023), “Ti ham định giá là hoạt động tư vấn xác định giá trị của tài sản thẩm định giá tại một địa điểm, thời điểm, phục vụ cho mục đích nhất định do doanh nghiệp thẩm định giá, hội đồng thẩm định giá thực hiện theo Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam”, theo đó thẩm định giá là một nghề nghiệp.Động từ thẩm định giá được hiểu là hoạt động được thực hiện bởi thẩm định viên về giá hoặc các thành viên hội đồng thẩm
155
định giá nhà nước nhằm cung cấp mức giá tư vấn của tài sản cho chủ thể yêu cầu thẩm định giá, dé thực hiện mục đích thẩm định giá đã yêu cầu.
Thẩm định giá máy thiết bị là việc ước tính giá trị bằng tiền của máy thiết bị tại một thời điểm, địa điểm nhất định, phục vụ một mục đích nhất định theo yêu. cầu của bên yêu cầu thẩm định giá. Việc thẩm định giá máy thiết bị phải được thực hiện bởi thầm định viên về giá được đăng ký hành nghề hợp pháp tại doanh nghiệp thẳm định giá hoặc hội đồng thầm định giá theo quy định về thẩm định. giá nhà nước. Hoạt động thẩm định giá nói chung và thẩm định giá máy thiết bị nói riêng phải đảm bảo tuân thủ đầy đủ các Chuẩn mực thầm định giá Việt Nam và chịu sự quản lý chặt chẽ của nhà nước về điều kiện hoạt động cung cấp dich vụ thẩm định giá của doanh nghiệp và điều kiện hành nghề của thầm định viên về giá.
Hoạt động thẩm định giá máy thiết bị trong tài liệu này đề cập đến công tác thẩm định giá các loại tài sản là máy thiết bị theo khái niệm đã trình bày trong mục 1.1 của tài liệu này.
5.2.2. Vai trò của thẩm định giá máy thiết bị
Thẩm định giá máy thiết bị là một nhánh trong hoạt động nghề nghiệp thẩm định giá nói chung. Nhiệm vụ của người thực hiện hoạt động thẩm định giá máy thiết bị là cung cấp cho bên yêu cầu thẩm định gia’ những đánh giá độc lập, khách quan, trung thực về giá trị máy thiết bị. Việc ước tính giá trị của máy thiết bị thầm định giá đòi hỏi thực biện một quá trình làm việc khoa học, chuyên nghiệp, tuân thủ hệ thống Chuẩn mục thẩm định giá dé đưa ra mức giá cân bằng, không thiên lệch cho lợi ích cho bất cứ bên khi tham gia giao dịch. Xác định đúng, hợp lý giá trị máy thiết bị giúp tháo gỡ mâu thuẫn về giá giữa các bên tham gia giao dịch, góp phần làm lành mạnh hóa thị trường, giảm thiểu chi phi sản xuất, giảm thiểu rủi ro cho nhà
đầu tư. |
Thẩm định giá máy thiết bị có vai trò cung cấp cho các bên liên quan một mức giá tư vấn, làm cơ sở giúp các bên tham gia giao địch ra quyết định về giá mua, giá bán, giá cho thuê, góp vốn liên doanh, đầu tư tài sản, xây dựng phương án khai thác tài sản, quyết định hạn mức tín dụng, giá trị tài sản bảo hiém,... Kết quả thẩm định giá có vai trò quan trọng giúp các bên
` Bao gồm khách hàng hoặc bên thứ ba sử dụng kết quả thẩm định giá theo yêu cầu của khách hàng.
156