← Tất cả bài
Chương 4

Nguyên tắc hoạt động và Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam

Phải thuộc

  • Điều 40 Luật Giá 2023 chia hoạt động thẩm định giá thành hai nhánh: hoạt động cung cấp dịch vụ do doanh nghiệp thẩm định giá thực hiện theo hợp đồng dân sự, và hoạt động thẩm định giá của Nhà nước do hội đồng thẩm định giá thực hiện theo quyết định của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền.
  • Điều 41 quy định đúng ba nguyên tắc hoạt động thẩm định giá: tuân thủ pháp luật và Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam; độc lập, khách quan, trung thực; chịu trách nhiệm về hoạt động thẩm định giá theo quy định của pháp luật.
  • Điều 42 định nghĩa Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam là những quy định và hướng dẫn về nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động thẩm định giá.
  • Hệ thống Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam được ban hành bằng sáu thông tư: 30, 31, 32, 36, 37 và 42/2024/TT-BTC.
  • Ba nguyên tắc tại Điều 41 áp dụng chung cho cả doanh nghiệp thẩm định giá và hội đồng thẩm định giá, không phải chỉ cho hoạt động dịch vụ.

Dễ nhầm

  • Định nghĩa chuẩn mực tại Điều 42 có hai vế — nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp; phương án chỉ nêu “quy định về nghiệp vụ” là phương án thiếu, không phải phương án đúng.
  • Nguyên tắc “độc lập, khách quan, trung thực” tại Điều 41 dễ bị nhầm với nghĩa vụ bảo đảm tính độc lập về chuyên môn nghiệp vụ của thẩm định viên tại Điều 47 và của hội đồng thẩm định giá tại Điều 62; Điều 41 là nguyên tắc chung, các điều sau là nghĩa vụ cụ thể theo chủ thể.
  • Hoạt động cung cấp dịch vụ thẩm định giá phát sinh từ hợp đồng dân sự, còn hoạt động thẩm định giá của Nhà nước phát sinh từ quyết định thành lập hội đồng; không có hợp đồng thẩm định giá giữa hội đồng và cơ quan có thẩm quyền.
  • Chuẩn mực về quy tắc đạo đức nghề nghiệp nằm chung trong Thông tư 30/2024/TT-BTC cùng phạm vi công việc, cơ sở giá trị và hồ sơ thẩm định giá, không phải là một thông tư riêng.

Điều 40 — Hoạt động thẩm định giá

Điều 40 Luật Giá 2023 mở đầu phần quy định chung của Chương 6 bằng việc chia hoạt động thẩm định giá thành hai nhánh song song, khác nhau cả về chủ thể lẫn về căn cứ phát sinh.

Tiêu chíHoạt động cung cấp dịch vụ thẩm định giáHoạt động thẩm định giá của Nhà nước
Chủ thể thực hiệnDoanh nghiệp thẩm định giáHội đồng thẩm định giá
Căn cứ phát sinhGiao dịch dân sự, thực hiện theo hợp đồng thẩm định giáQuyết định của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền
Quan hệ pháp lýQuan hệ hợp đồng giữa doanh nghiệp và khách hàngQuan hệ hành chính, hội đồng do người có thẩm quyền thành lập

Điều 41 — Nguyên tắc hoạt động thẩm định giá

Điều 41 đặt ba nguyên tắc, cần thuộc đúng thứ tự và đúng số lượng:

  1. Tuân thủ pháp luật, Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam.
  2. Độc lập, khách quan, trung thực.
  3. Chịu trách nhiệm về hoạt động thẩm định giá theo quy định của pháp luật.

Ba nguyên tắc này áp dụng cho cả hai nhánh hoạt động tại Điều 40, nghĩa là hội đồng thẩm định giá của Nhà nước cũng phải độc lập, khách quan, trung thực và chịu trách nhiệm không kém doanh nghiệp thẩm định giá. Chúng cũng là gốc pháp lý của các nghĩa vụ cụ thể về sau: nghĩa vụ bảo đảm tính độc lập về chuyên môn nghiệp vụ của thẩm định viên (Điều 47), nghĩa vụ bảo đảm chứng thư tuân thủ chuẩn mực của doanh nghiệp (Điều 53) và nghĩa vụ tương ứng của hội đồng thẩm định giá (Điều 62).

Điều 42 — Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam

Điều 42 định nghĩa: Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam là những quy định và hướng dẫn về nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp trong hoạt động thẩm định giá. Định nghĩa gọn nhưng có hai vế cần nhớ đủ — nghiệp vụ và đạo đức nghề nghiệp — vì đề thi hay cắt bỏ một vế.

Hệ thống chuẩn mực được ban hành bằng sáu thông tư của Bộ Tài chính:

Thông tưChuẩn mực ban hành
30/2024/TT-BTCQuy tắc đạo đức nghề nghiệp thẩm định giá; phạm vi công việc thẩm định giá; cơ sở giá trị thẩm định giá; hồ sơ thẩm định giá
31/2024/TT-BTCThu thập và phân tích thông tin về tài sản thẩm định giá
32/2024/TT-BTCCách tiếp cận từ thị trường; cách tiếp cận từ chi phí; cách tiếp cận từ thu nhập
36/2024/TT-BTCThẩm định giá doanh nghiệp
37/2024/TT-BTCThẩm định giá tài sản vô hình
42/2024/TT-BTCThẩm định giá bất động sản

Năm thông tư đầu ban hành ngày 16/5/2024 và có hiệu lực ngày 01/7/2024 cùng Luật Giá; Thông tư 42/2024/TT-BTC ban hành ngày 20/6/2024, có hiệu lực ngày 05/8/2024. Vì nguyên tắc thứ nhất tại Điều 41 buộc tuân thủ Chuẩn mực thẩm định giá Việt Nam, việc vi phạm chuẩn mực đồng thời là vi phạm nguyên tắc hoạt động của Luật Giá, chứ không chỉ là sai sót nghiệp vụ thuần túy.

Luyện 8 câu